Şeker Pancarı Küspesi: Hayvan Beslemedeki Önemi, Depolanması ve Kullanımı

Kuru ve yaş olarak hayvanlarda yem olarak kullanılan şeker sanayinin yan ürünüdür. Şeker pancarı küspesi enerjisi yüksek bir yemdir. Şeker pancarı küspesinin besin değeri yüksektir ve hayvanlar severek tüketir. Şeker pancarı küspesinin sindirim derecesi de yüksektir ve maliyeti düşüktür. Hayvanlara kışın genelde saman türü kuru yemler verilmektedir.Şeker pancarı küspesi hayvanlqrın kışın yaş yem ihtiyacını karşılar. Şeker pancarı küspesi saman ve türlerinin hayvanlar tarafından daha kolay tüketilmesine yardımcı olur. Şeker pancarı küspesinin hayvanlara zararı olmaması için çok iyi istiflenmesi gerekmektedir. Aksi takdirde küflenme meydana gelir ve bu küflenme ile kötü kokular oluşur. Şeker pancarı küspesinin küflenmesi besin değerini düşürür ve hayvan sağlığını olumsuz yönde etkiler. Şeker pancarı küspesi doğru bir şekilde depolanmamış ve hayvanlara verilmişse şiddetli ishale neden olabilmektedir. ishal sonucunda hayvanda halsizlik oluşur. Hayvanların bağırsaklarında iltihaplanmalara neden olur. Genç hayvanlarda özellikle danalarda eklem iltihaplanması neden olabilmektedir.

Şeker pancarı küspesinin depolanması;

Şeker pancarı küspesinin depolanmasının en iyi yöntemi silaj yöntemidir. Silaj yöntemi küsmenin sıkılaştırarak hava almayacak şekilde üzerinin kapatılmasıdır. Silaj yöntemi yerde yapılabildiği gibi iki üç tarafı duvarlarla çevrili silolarda da yapılabilir. Yada dört tarafı duvarlarla çevrili yerlerde de yapılabilmektedir.

Şeker pancarı küspesinin depolanma şekilleri;

• Şeker pancarı küspesi olduğu gibi depolanabilir; Şeker pancarı küspesinin içerisine herhangi bir katkı maddesi katılmaz. Silajın yapılacağı yer sert ve düz olmalıdır. Zemine saman serilir ve üzerine şeker pancarı küspesi boşaltılarak ayaklarla iyice ezilerek sıkılaştırma işlemi yapılır.
• Şeker pancarı küspesinin içine saman katılarak depolanması; Silaj yapılacak küspenin genellikle su oranı yüzde altmış-yetmis oranında olmalıdır.

Bunun için bir ton küspeye üç yüz kilogram ile beş yüz kilogram arasında saman katılarak su oranı düşürülmelidir. Silaj yapılacak zemine sekiz, on santimlik saman serilir. Saman ve küspe kat kat istiflenir. Saman ile silaj yapılırsa küsmenin suyunun dışarı sızması ve ekşimesi engellenmiş olur.

• Şeker pancarı küspesinin Saman, Üre ve Melas karıştırılarak depolanması; Küspenin bu şekilde depolanması ile besin değeri artırılır. Küspenin enerji ve protein değeri artmış olur. Bir ton pancarın silajı için üç yüz kilogram ile beş yüz kilogram arası saman, otuz kilogram melas ve beş, on kilogram üre kullanılır. Üre sindirimi kolaylaştırmak için kullanılır. Melas protein değerini yükseltmek için kullanılmaktadır. Melas su ile eritilerek konulur. Ürede melasli suda eritilir bu şekilde küspenin içerisine katılır. Küspe, melas ve üre kat kat silolanır. Ayaklarla sıkılaştırılır ve üzeri naylon ile kapatılır. Silaj üç haftada Olgunluğa ulaşmaktadır. Küsmenin üzeri açılmadığı ve ıslanma olmadığı sürece birkaç yıl boyunca bozulmadan saklanabilir. Şeker pancarı küspesi kullanılacağı zaman ihtiyaç kadarı alınmalı ve tekrar üzerine naylon ile kapatılmalıdır .

Şeker pancarı küspesinin kullanımı;

Kuru şeker pancarı küspesi ağırlığının bes, alti katı su çekme özelliğine sahiptir. Hayvanlara verilmeden önce küspe beş, altı kat su ile ıslatılarak verilmelidir. Silajlanmış küspe hayvanlara verileceği zaman hayvanın ağırlığının yüzde beş oranını geçmemelidir. Kullanılacak miktar hayvanların ırkına ve cinsine göre değişmektedir. Bununla birlikte süt ve besi ineklerinde günde yirmi kilogram ile otuz kilogram, düvelerde on ile on iki kilogram, danalarda beş ile altı kilogram küspe verilebilmektedir. Buzalara ise dördüncü aydan itibaren küspe verilmeye başlanabilir.